U bent hier

5 Tips van schoolleider Eva Naaijkens om weer op te starten met het team

Hoe start je als schoolleider weer op met je team in deze periode waarin alles onzeker is? Verus belde met Eva Naaijkens, een van de bekendste schoolleiders van het land en schrijfster van het bekroonde boek ‘En wat als we nu weer eens gewoon gingen lesgeven’. Zij geeft vijf tips over haar aanpak op de werkvloer. 

1. Eerlijke en duidelijke communicatie 

“Ouders en leraren en leerlingen hebben behoefte aan helderheid en houvast. Wat kan wel? Wat niet? Oudergesprekken? Schoolreisjes? Traktaties? Zorg dat je hen kaders en richtlijnen biedt, maar verzand niet in starheid, blijf flexibel. Ik verstuur nu vaker dan eerst berichten naar ouders, maar ook foto’s bijvoorbeeld. Omdat zij nu niet de school in mogen, is er minder contact, terwijl wij daar als team juist zo aan hechten. Daarom lopen onze leerkrachten na schooltijd steeds mee naar buiten, het schoolplein op om toch verbinding te maken.” 

2. Wees pro-actief 

“Kijk vooruit. Wat staat er allemaal in de planning? Wat moet je doen, welke beslissingen moet je nemen om situaties goed te laten verlopen? Denk daarbij aan het kamp van groep 8, maar bijvoorbeeld ook aan kinderen in lastige thuissituaties. Werk scenario’s en draaiboeken uit. Zo ben ik deze week bezig een plan op te stellen voor als we te maken zouden krijgen met sluiting vanwege een besmetting. Op dat soort zaken wil je nu gewoon voorbereid zijn.”

3. Welzijn

“Wij noemen dat met een mooi woord ‘actieve empathie’. Het is een periode waarbij leraren makkelijk te veel hooi op hun vork nemen en werkdruk ligt dan op de loer. Een voorbeeld is de leerling die door persoonlijke omstandigheden toch geen onderwijs op school kan volgen. Hoe ga je als team om met dit soort vraagstukken? De beste manier om erachter te komen is door het je collega’s te vragen. Sowieso vraag ik mijn mensen nu veel vaker dan voorheen hoe het met hen gaat, en wat zij nodig hebben. Juist omdat alles steeds verandert, is dat in mijn ogen heel belangrijk. Pas als mijn leerkrachten goed in hun vel zitten, kunnen ze er tenslotte echt zijn voor leerlingen en hen de kwaliteit bieden die zij verdienen.” 

4. Blijf ambities houden voor je leerlingen 

“Dat is iets wat ik soms mis in deze periode waarin het in de media en beeldvorming steeds over corona gaat. Leerlingen hebben lang thuis gezeten. Als team draag je er zorg voor dat zij zich op cognitief, sociaal-emotioneel, cultureel en lichamelijk gebied optimaal kunnen ontplooien. Kijk dus hoe je hen eventueel extra kan ondersteunen. Sommigen gingen heel goed tijdens het thuisonderwijs, maar een aantal liep gewoon vast, bijvoorbeeld op sociaal/emotioneel vlak. Bied perspectief!” 

5. Mildheid bij oordelen 

“Het is een ingewikkelde tijd, maak er het beste van. Accepteer dat je niet overal invloed op hebt. Een valkuil binnen een team kan nu bijvoorbeeld zijn hoe leerkrachten omgaan met het risico op besmetting. De een is angstig, de ander wat minder of helemaal niet. Belangrijk daarbij is om naar elkaar te luisteren, elkaar te respecteren, en niet te oordelen. We kunnen zaken niet voor elkaar invullen, iedereen is anders en ervaart dingen anders. Daarom stimuleer ik mijn team om eigen afwegingen te maken, daarnaar te handelen en er tegelijkertijd open over te zijn. Zo’n sfeer waarin mensen zich kunnen uitspreken vind ik als schoolleider heel belangrijk, zeker ook nu.”  

Naaijkens staat bekend als inspirator en een schoolleider die haar sporen in het vak ruimschoots heeft verdiend. Zo bracht ze bijna vijftien jaar geleden de Michaelschool voor speciaal onderwijs in Amersfoort van zwakke school tot drie keer excellent. Dit als startend schoolleider notabene. Vervolgens won ze in 2016 een prijsvraag voor het stichten van een nieuwe buurtschool in Amsterdam. Van deze multiculturele school is ze nog altijd directeur, samen met Martin Bootsma.

Met hem schreef ze het boek ‘En wat als we nu weer eens gewoon gingen lesgeven’. Deze bestseller over werkdruk en hoe je die als schoolorganisatie kunt verlagen door het maken van duidelijke en praktische keuzes werd uitgeroepen tot het onderwijsboek 2018. Inmiddels werken Naaijkens en Bootsma aan een tweede boek: ‘En wat als we nu weer eens gewoon gingen lesgeven’ in het voortgezet onderwijs’ dat in het najaar uitkomt.  

PO | VO

Aanmelden voor de Verus nieuwsbrief

Iedere week het laatste nieuws uit het onderwijs