Publicatiedatum: 22 juni 2022

De ruim dertig scholen die verbonden zijn aan Stichting Aves zijn natuurlijk niet zomaar bij elkaar gekomen. Dit heeft vooral ook met de historie van het werkgebied (Noordoostpolder, Kampen en Steenwijkerland) van de stichting te maken. ‘’De Noordoostpolder is in de jaren ’40 als nieuw land ingericht. Alle dorpen zijn toen gelijk ingericht onder invloed van de standsorganisaties. Zo was er destijds overal een openbare, rooms-katholieke en protestants-christelijke basisschool’’, legt Jos Timmermans uit.

In 2010 hebben het openbare en katholieke schoolbestuur elkaar opgezocht voor samenwerking. Het protestants-christelijke schoolbestuur completeerde de samenwerking in 2019. ‘’Identiteit heeft bij ons altijd op één gestaan. We willen dat de scholen, met hun directeuren, leraren, ouders en kinderen, zo lang mogelijk hun eigen identiteit behouden. Daarbij hebben we stevig ingestoken op ondersteuning van de identiteit van de scholen. Zo hebben we specifieke adviseurs identiteit op het gebied van openbare, katholieke en protestants-christelijke scholen. Die adviseurs vormen ook weer een eigen team binnen onze stichting. Ze ondersteunen directeuren bij verschillende vraagstukken die het onderwijs raken. Zo zorgen we met elkaar voor de eigenheid van elke school’’, vertelt Timmermans.

Noodzaak                                                                                                        

Als bestuur gaan ze op het gebied van onderwijs zo lang mogelijk voor keuzevrijheid in de dorpen en wijken. Als dat door teruglopende leerlingenaantallen niet haalbaar is, gaan ze in gesprek met de ouders. Ouders willen graag hun eigen identiteit en denominatie herkenbaar terugzien in de school die overblijft. ‘’Je kunt bij krimp óf de concurrentie aangaan, óf juist samenwerken in de vorm van een samenwerkingsschool. Dat is noodzakelijk voor behoud van onderwijs in de omgeving binnen een samenwerking waar voor iedereen een plek is’’, zegt Kristiaan Strijker. ‘’Je kunt denken dat je scholen zomaar samenvoegt, maar zo eenvoudig is dat niet en dat is ook niet ons uitgangspunt. We hebben bewust een aantal besturingsprincipes geformuleerd, waaronder over diversiteit. Dat betekent bijvoorbeeld dat er altijd iets te kiezen moet zijn voor ouders. Dus niet allemaal dezelfde onderwijsconcepten of achtergronden, maar scholen met een eigen identiteit, denominatie en onderwijsconcept.’’

Bij het vormen van een samenwerkingsschool vindt Aves het als bestuur bijvoorbeeld heel belangrijk dat de identiteit terugkomt in de scholen. ‘’Ouders denken dan mee over hoe ze elementen van de grondslag van de oude school daarin terug zouden willen zien. Natuurlijk is er altijd verdriet om wat er niet meer is, maar er komen ook nieuwe aspecten voor terug die heel waardevol zijn. Dat is een verrijking’’, benadrukt Timmermans. “Bij elke scholenfusie wordt er een nieuwe kalender gemaakt waarvoor de jaarfeesten besproken worden. Het vieren van Carnaval is dan een mooi voorbeeld. Vieren we dat wel of niet en wat vieren we dan eigenlijk?”

Vanuit de scholen

Strijker vult hierop aan dat het vormen van een samenwerkingsschool vaak vanuit onderin de organisatie komt. ‘’We doen het op initiatief van de MR van de scholen zelf. Ouders geven hierbij ook aan dat ze willen samenwerken. En dat gaat niet over één nacht ijs. We zijn een jaar bezig met onderzoeken, projectgroepen (waaronder identiteitsgroepen) opzetten, thema’s met elkaar doorakkeren en het vormen van een school waar iedereen zich thuis voelt. Hierbij wordt op alle niveaus gezorgd dat mensen iets in kunnen brengen. Van directeuren en leraren, tot ouders en identiteitsbegeleiders.’’

Ook wordt er vanuit de besturingsfilosofie van de stichting heel scherp gekeken naar waar op teruggevallen wordt bij de besluitvorming. Vanuit de nieuwe strategische koers van Aves zijn dat ook het perspectief van kinderen, diversiteit, afgestemde autonomie, dialoog met stakeholders, oog voor elkaar en doorontwikkeling. “Daarnaast toetsen we ook steeds aan onze kernwaarden lef, passie en groei.”

Praatplaat aves

Autonomie

Zo komt bijvoorbeeld ‘afgestemde autonomie’ terug in hoe met beslissingen wordt omgegaan. ‘’We beleven dit als bestuur sámen met de directeuren van onze scholen. Bijvoorbeeld als je het hebt over code rood bij slecht weer. Beslist het bestuur dan of scholen sluiten of ligt die keuze bij de directeuren? Wij hebben ervoor gekozen om dit aan de directeuren over te laten. Zij hebben veel meer zicht op de context van de school en of leraren ver weg wonen of dichtbij. Dat is iets wat op schoolniveau blijft en daar zijn heldere afspraken over. Het is belangrijk dat iedereen zijn rol goed snapt. Dat iedereen weet wie waar verantwoordelijkheid voor neemt en hoe je er samen voor zorgt dat alles werkt en steeds beter wordt’’, vertelt Strijker.

Een ander thema uit de nieuwe strategische koers van Aves is diversiteit. Dit staat na de zomer op de planning tijdens een tweedaagse met de directeuren. Niet alleen diversiteit in religie, maar ook diversiteit in gender, opleidingsniveau en achtergrond. ‘’Het is belangrijk dat het thema uitgediept wordt, waarbij we het gaan vertalen naar concreet beleid en handelen. Het uiteindelijke doel is uiteraard een veilige omgeving en beter onderwijs voor ieder kind. Onze slogan is niet voor niets ‘Jouw plek bij ons’.’’

*Kristiaan Strijker verlaat per 1 augustus stichting Aves. Hij gaat aan de slag als gemeentesecretaris bij de gemeente Súdwest-Fryslân. Jos Timmermans volgt hem op als voorzitter van het college van bestuur van Aves.

Gerelateerde berichten