U bent hier

Het Farel College: Excellente school met een breed-gedragen verhaal

Onlangs ontving een aantal scholen weer een predicaat Excellente School. Daaronder het Farel in Amersfoort. We vroegen rector Thijs Jan van der Lei, lid van de Kennisalliantie Goed Onderwijs VO, waarin het geheim van deze school schuilt en wat de rol van de schoolleider daarin is.

Inclusiviteit

‘Excellentie‘ is niet iets wat zo maar even tot stand komt: “Het was een actief zoeken en het voelt als een kroon op het werk van heel veel jaren nadenken over hoe je als schoolleider vindt dat het moet zijn. Ik had er veel aan dat we naar het verhaal van de school hebben gekeken, vanuit de Kennisalliantie Goed Onderwijs van Verus: we vonden woorden voor de interne zoektocht die ik al lang had. Het verhaal wat we hier leerden verwoorden konden we aan de jury doorgeven. Het gaf taal aan wat we deden en zijn.” 

Het Farel bestaat nu 45 jaar. Van der Lei merkt dat hij de verhalen van de school, ook die uit het verleden, aan elkaar kan knopen. “Er blijkt een continue lijn te zijn; er is een zeer grote leerling-betrokkenheid bij leraren en ook een zeer hoog verwachtingspatroon bij leerlingen.” 

“Eén van de eerste rectoren dacht sterk inclusief en ook wij hebben nadrukkelijk oog voor leerlingen vanuit allerlei achtergronden: dat betekent dus zorg voor leerlingen door bijvoorbeeld tweetaling onderwijs aan te bieden, maar ook dat kinderen van immigrantenouders zich echt veilig voelen. De tevredenheid van de leerlingen is groot, en dat is belangrijk voor de uitstraling die je naar buiten wilt hebben. Vanuit de school gaan we met de brugklas naar alle geloofsgemeenschappen toe, om daar ‘het licht op te halen’. Ook dat visualiseert waar je voor staat; iedereen er bij, vanuit welke achtergrond dan ook.”

Tegenspraak waarderen 

Die nadruk op inclusiviteit is ook weleens vervlakt. En de school is in het verleden ook als zwak beoordeeld door de inspectie. “Dit gaf een knauw voor de mensen”, vertelt van der Lei, “want wat doen we dan niet goed? Het werd een zoektocht om te leren zien waar de kwaliteit wél lag in wat we doen en dat te versterken.” 

Leerlingen en docenten dachten samen na over de kwaliteit van lessen. “En dan blijkt dat leerlingen hele positieve opmerkingen hebben voor leraren. Typerend voor goede docenten is het dat ze aan het eind van de les durven vragen wat er goed ging en wat minder. Zo ontstaat een actieve dialoog, waarin opbouwende tegenspraak gewaardeerd en gezocht wordt; het is geen afwijzing, maar een opmerking waar je je opnieuw toe moet verhouden.” Elke afdeling heeft ook de ruimte om zelf stappen te zetten. Zowel leerlingen als docenten hebben altijd zelf regie en invloed op het eigen werk. 

Die houding heeft effect gehad, op alle lagen in de school. Van der Lei: “Dat de jury dat zag was een cadeautje: iedereen in de school bracht datzelfde verhaal in de praktijk.”

Schoolleider als rolmodel

“Als schoolleider ben je wel een rolmodel; als je het voorleeft, dan gaat dat werken. Het is een mooie ervaring, dat wat je doet er echt toe doet. Dat vraagt erom dat je gelooft in je eigen kunnen. Ik geloof sterk in de rol van de leidinggevende. Jij bent bepalend voor het personeelsbeleid; je voelt tot wie je je aangetrokken weet om als mensen een school mee te vormen en daarmee maak je veiligheid en gemeenschap concreet. Inclusief denken is ook hier het leidend principe en mensen haken aan vanuit diezelfde overtuiging. Jouw keuzes zijn hier in lijn met het verhaal van de school.”

Gevoed vanuit de pedagogiek 

De school voedt zich met voorbeelden in de pedagogiek die het eigen verhaal ondersteunen. Zo werden rabbijn Soetendorp en ook Micha de Winter eens uitgenodigd. “Dit hielp in de zoektocht, omdat je aanvoelt dat er iets is maar er nog geen woorden voor kan vinden. Door deel te nemen aan de Kennisalliantie kregen we ons verhaal scherp. Tijdens een visitatie werd er gekeken naar wat er is, naar wat er mag zijn, maar ook naar wat er niet goed gaat, omdat ook daar iets oplicht wat er van waarde is. Hierdoor hebben we een bril gebouwd, een visie, een why, en elk domein bespreken we vanuit die bril.”

Bent u geïnteresseerd geraakt door het verhaal van Thijs Jan van der Lei en naar wat er in de Kennisalliantie gebeurt, neem dan contact op met Chris Hermanschermans@verus.nl

Het Farel College kreeg het predicaat Excellente School voor de vwo-afdeling. Eerder was de havo afdeling al eens excellent.

VO

Aanmelden voor de Verus nieuwsbrief

Iedere week het laatste nieuws uit het onderwijs