U bent hier

Boek tegen afrekencultuur krijgt internationale editie

Rene Kneyber en Jelmer Evers, de schrijvers/samenstellers van een spraakmakend boek dat zich richt tegen de ‘afrekencultuur’ in het onderwijs, brengen een internationale editie uit. Zij doen dat in opdracht van Education International, de internationale vereniging van onderwijsvakbonden. Dit boek, ‘Flip the system. Changing education from the ground up’, wordt in juli gepresenteerd op een onderwijscongres in Canada.

De Nederlandse versie, ‘Het alternatief. Weg met de afrekencultuur in het onderwijs!’, kreeg veel bijval. Kneyber, Evers en hun co-auteurs betogen dat Nederland in de ban is van het misverstand dat onderwijskwaliteit kan worden afgelezen aan de scores van leerlingen en scholen. In deze afrekencultuur zijn docenten verworden tot uitvoerders van een onderwijsprogramma dat onder grote invloed van politiek en maatschappij tot stand komt. Dit leidt tot een versmald curriculum, teaching to the test en ongemotiveerde leraren. Als oplossing dragen de auteurs aan dat leraren grote zeggenschap krijgen over hun werk.

Van Afrika tot de VS

Het nieuwe boek richt zich op de internationale context, vertelt Kneyber. ‘‘Van Afrika tot de Verenigde Staten. De boodschap in het internationale boek is vergelijkbaar met die in de Nederlandse versie. 

Met name in de Angelsaksische landen is het nog veel erger gesteld dan hier, daar hebben ze nauwelijks een pedagogische traditie. Dan krijg je waar Gert Biesta voor waarschuwt: If you stand for nothing, you fall for anything. In de Angelsaksische landen hebben ze eigenlijk geen taal om over onderwijs te praten. Ze snappen ook niet dat onderwijs over meer gaat dan alleen leerresultaten. Dat is een van de dingen die we aankaarten in het boek. Je moet een taal ontwikkelen die losstaat van de beleidstaal, waarin je kan praten over wat je met je vak wilt bereiken.’’ Ook aan dit boek hebben allerlei wetenschappers en leraren een bijdrage geleverd, maar dit keer zijn dat mensen uit allerlei verschillende landen.

Lobby

Vorig jaar spraken Kneyber en Evers binnen het verband van Education International met allerlei wetenschappers over het onderwijs. Toen werden ze uitgenodigd om op een lerarenconferentie in Cambridge, op 25 april van dit jaar, te komen vertellen over hun boek. Kneyber: ‘‘Wat de leraren daar het meeste aansprak, is dat onze boodschap in Nederland zo is aangeslagen. Men vroeg zich af: hoe heb je dat voor elkaar gekregen? Nederlandse leraren zijn politiek veel actiever dan in Engeland. Wij vormen groepjes en zijn in staat om een lobby te organiseren. Dat kennen zij niet.’’

Timing

Zelf denk hij dat het succes van het boek ‘Het alternatief’ deels te danken is aan de timing. ‘‘Het boek kwam net op tijd. Iedereen zag dat het de verkeerde kant op ging met die meetcultuur en men ging zich achter ons boek scharen. Ons gedachtengoed is zo breed dat veel mensen zich er in kunnen vinden. Het boek brengt wel een scherpe boodschap, maar de oplossing is nog niet heel ver uitgekristalliseerd.’’ 

De beide auteurs hebben een periode vol schrijfwerk, redactie, lezingen, workshops en reizen achter de rug. Ze geven ook nog steeds les, Kneyber aan het Oosterlicht College in Nieuwegein en Evers bij UniC in Utrecht. Na juli, wanneer hun boek in Canada is gepresenteerd, kunnen beide docenten ongetwijfeld weer hun koffers pakken; dit keer voor lezingen in het buitenland.

 

 

PO | VO | MBO | HBO | WO

Aanmelden voor de Verus nieuwsbrief

Iedere week het laatste nieuws uit het onderwijs