U bent hier

15.000 Amsterdamse leerlingen wachten op een juf of meester

In Amsterdam is al nauwelijks meer een nieuwe leraar te vinden. De hoofdstedelijke basisscholen zitten met peperdure gedetacheerden en lege invalpools. En het tekort loopt de komende vijf jaar nog verder op. Deze week voeren de scholen actie: ze willen dat de gemeenteraad ook ná de verkiezingen maatregelen blijft nemen om de hoofdstad aantrekkelijk te maken voor leraren.

Het is 2023. Max loopt een verlaten schoolplein op. De regen versterkt het desolate gevoel dat je als kijker bekruipt. En als Max daarna bekent dat hij nog niet zo goed kan rekenen en lezen omdat hij afgelopen jaar bijna geen les kreeg omdat hij geen juf had, dringt de boodschap van het filmpje van BBO goed door: het lerarentekort is nijpend in Amsterdam. Had dit in 2018 voorkomen kunnen worden?

Amsterdamse scholen in actie

Volgens BBO Amsterdam (Breed Bestuurlijk Overleg, het overlegorgaan waarbij 35 Amsterdamse schoolbesturen zijn aangesloten) wel. Daarom houdt zij van 7 tot en met 14 maart 2018 een actieweek: OP=OP. De naam OP=OP verwijst naar het onderwijzend personeel en het oplopende tekort daaraan. Deze week worden leerlingen, ouders, leraren en sympathisanten opgeroepen een online petitie te ondertekenen

In de petitie constateert BBO dat het lerarentekort in Amsterdam groter is dan in de rest van Nederland en komende vijf jaar zal oplopen tot een tekort van 500 leerkrachten. 15.000 leerlingen kunnen in 2023 geen onderwijs meer krijgen als nu niet ingegrepen wordt. In aanloop naar de verkiezingen verzoekt BBO de gemeente nieuwe maatregelen te treffen om het lerarentekort terug te dringen. Zij vraagt het nieuwe college de schoolbesturen te ondersteunen bij het vinden van oplossingen. Ook moet de gemeente het huidige beleid intensiveren en uitbreiden. 

Maatregelen door de gemeente

Volgens Diane Middelkoop, voorzitter van BBO Amsterdam en mede-initiatiefneemster van de petitie, onderneemt de gemeente op dit moment wel actie om het lerarentekort een halt toe te roepen. Zij stelt ruim 100 woningen beschikbaar aan startende leerkrachten die in Amsterdam willen werken maar daar geen woonruimte hebben. Ook zijn er parkeervergunningen beschikbaar en kan de gemeente reiskostenvergoeding voor leerkrachten verzorgen. Daarnaast biedt Amsterdam studiebeurzen aan en subsidies voor zij-instromers. Volgens Middelkoop is de gemeente op de goede weg met deze maatregelen, maar is het heel belangrijk dat het nieuwe college dit, ná de verkiezingen, doorzet.  

Detacheringsbureaus kopen markt leeg

Wilma Veldman, directeur van AMOS-school De Odyssee, is op de hoogte van de maatregelen die de gemeente nu al neemt. Volgens haar zijn ze ook hoognodig. “Toen één van mijn fulltime leerkrachten verhuisde en onze school moest verlaten, heb ik maandenlang geworven. Via alle kanalen; geadverteerd op websites, vacatures verspreid via LinkedIn en Facebook… maar nagenoeg geen reacties. Ik werd alleen platgebeld door detacheringsbureaus. Zij kopen de geringe markt die er is helemaal leeg. Ze beloven kandidaten een hoog salaris en betalen soms zelfs de helft van hun huur. Ik kan daar niet tegenop, ik krijg mijn begroting nooit kloppend als ik met dit soort bureaus in zee ga. Maar twee weken voordat onze collega weg zou gaan, had ik de plek nog steeds niet opgevuld. Ik kon niet anders dan kiezen voor leerkrachten die gedetacheerd zijn, anders had ik de klas naar huis moeten sturen.”

Is het dan zo onaantrekkelijk om in Amsterdam te werken? Middelkoop schiet in de lach als ze de vraag hoort. “Verre van! Er zijn zulke diverse scholen in deze wereldstad! Maar één van de problemen is de torenhoge huizenprijs. Gezinnen, en dus ook leerkrachten, trekken weg uit de stad om goedkoper te gaan wonen. En inmiddels is er buiten de stad ook voldoende werk te vinden, dus een baan is geen reden meer om hier te blijven.” 

Peperdure gedetacheerden en lege invalpools 

Directeur Veldman beaamt dit. “Vroeger kwamen mensen naar de stad om te werken, maar bleven ze wel buiten Amsterdam wonen. Nu de banen in de regio ook weer voor het oprapen liggen, kiezen steeds meer mensen voor een werkplek dichtbij huis.” Het resultaat? Vacatures die tijdelijk opgevuld worden door peperdure gedetacheerden en lege invalpools. Maar ook complete klassen die naar huis worden gestuurd omdat er geen juf of meester beschikbaar is.

Op=Op is van start

OP=OP werd op woensdag 7 maart gelanceerd, met de online petitie, een film en een poster. Ook kregen alle ouders in Amsterdam die dag een brief met uitleg over de actie. Middelkoop: “Het gebrek aan onderwijzend personeel is een groot maatschappelijk probleem aan het worden. Het is noodzakelijk om ouders te informeren wat er speelt en hen hierin mee te nemen.”

Op de Odyssee wordt een ochtend geflyerd om de actie onder de aandacht te brengen. Veldman wil die ochtend de laptops in de gang open zetten op de pagina van de online petitie. “Het nieuwe college moet de urgentie van het tekort onder ogen zien. Hoe meer steun vanuit ouders, hoe beter!” 

Aan het eind van de eerste actiedag was de petitie al 4895 keer  ondertekend. 

PO

Aanmelden voor de Verus nieuwsbrief

Iedere week het laatste nieuws uit het onderwijs