U bent hier

Identiteit: een high five én een kwestie van lange adem

We lopen hand in hand naar de schoolpoort. Gisteren vond ik een boekje dat nog dateert uit de periode dat hij naar de opvang ging. Als werkpuntje stond er dat het afscheid misschien wel wat korter kan. Ik kijk naar het jongetje naast me. Hij heeft een blauw schooltasje op zijn rug en stapt dapper mee aan mijn hand. Dadelijk moet ik dat handje weer loslaten. Het is nog steeds niet makkelijk.

‘Dag Isaak,’ zegt juf Caroline als we aan de schoolpoort zijn. Het was juf Caroline die ons een rondleiding gaf, juf Caroline die voorstelde dat Isaak bij meester Len in de klas even zou gaan proberen en juf Caroline die me gerust stelde toen Isaak in de klas wou blijven en ik naar huis mocht. De andere kindjes hadden hun tienuurtje met Isaak gedeeld, zei ze glunderend toen ik ’s middags weer aan de schoolpoort stond. En de volgende dag kreeg ik een mailtje. Of hij het naar zijn zin had gehad in de Bavoschool en of alles ok was.

We gaan naar het klasje. De kindjes van groep 1/2 verzamelen zich bij meester Len. Die is druk bezig met het maken van een kroon voor een jarig klasgenootje. Ik krijg een heel lieve zoen van mijn zoon, en dan laat ik zijn handje los. Hij drentelt rond meester Len. En meester Len? Die kijkt op, kijkt Isaak recht in de ogen, lacht en geeft hem een high five.

En dan kan ik weg. Dan is het afscheid plots niet meer zo vervelend. Ik laat Isaak achter in de zorgzame handen van meester Len, juf Caroline en de anderen, en ik ga aan het werk.

Identiteit is een vaag begrip voor vele mensen. Maar ik geloof dat de identiteit van de Bavoschool vanochtend voelbaar en tastbaar was en dat het voor mijn kind en voor mij als ouder het verschil maakt. Als adviseur identiteit is het mijn werk om met teams van directeuren of teams op scholen het gesprek te voeren over identiteit en kwaliteit van het onderwijs. Voor sommige organisaties is identiteit het laatste waar ze zich mee bezig houden, als al de rest op orde is. Anderen stellen het heel centraal en weten dat alles begint en eindigt bij identiteit: samen de vraag stellen naar de collectieve eigenheid van de organisatie.

Met een team van directeuren in het Westland werk ik langdurig rond identiteit. We komen regelmatig samen voor sessies van zo’n drie uur. In die sessies engageren we ons om het echte gesprek met elkaar te voeren. We stappen er heel bewust in, brengen onze focus in het gesprek en dragen het op. Aan de kinderen, aan de ouders. Aan een collega die het moeilijk heeft. En vervolgens stellen we vragen en zoeken we antwoorden. Waar geloven wij in? Wat vinden we van waarde in het leven? Wat willen we daarvan meegeven aan kinderen? Hoe kijken we naar goed leven, goed samenleven, goed leren? Wie beschouwen we als onze partners? Hoe praten we met ouders? Hoe werken we samen en hoe wordt er leiding gegeven om wat we belangrijk vinden vorm te geven? En wat doen we dan, in de praktijk? Wat merkt een mama of papa ervan, ’s ochtends aan de schoolpoort? En wat doet dit met een kind?
Samen werken aan een consistent en adequaat geheel aan antwoorden op die vragen, is een proces dat soms weerstand oproept. Maar er zijn ook momenten dat iedereen op het puntje van zijn of haar stoel zit.   
Het voeren van het gesprek met elkaar is al voldoende om die collectieve eigenheid te laten doorsijpelen. In de manier van handelen, de manier van contact maken met elkaar, de manier van samenwerken. Maar we zetten ook in op het beleidsmatig en planmatig vorm geven van identiteit, waarbij de directeur een sleutelfiguur is voor zijn of haar eigen school.

Het is een werk van lange adem. Het vraagt van mij als adviseur dat ik goed luister en voortdurend werkvormen en manieren zoek om de zoektocht naar de collectieve eigenheid van de organisatie te voeden. En het vraagt van de deelnemers dat ze er echt bij zijn, elke keer weer, fysiek en mentaal, en dat ze het gesprek en proces aangaan met elkaar.

Het is werk waar ik in geloof en dat waarvoor ik dat handje ’s ochtends loslaat. Omdat ik denk dat het het verschil kan maken voor de juf aan de schoolpoort en de meester in de klas en al die andere kleintjes en al die andere ouders.

Nieuwe reactie inzenden

Lees ook

Hade Wouters